Σημαντικά Άρθρα:
Home / Αρθρα γενικού ενδιαφέροντος / Αλλα άρθρα γενικού ενδιαφέροντος / Αξιολόγηση: Στόχος ο εκπαιδευτικός και το δημόσιο σχολείο

Αξιολόγηση: Στόχος ο εκπαιδευτικός και το δημόσιο σχολείο

kotsifakis

Του Θέμη Κοτσιφάκη

Βρισκόμαστε ήδη στη μέση της σχολικής χρονιάς, αλλά η ομαλή λειτουργία των σχολείων εξακολουθεί να αποτελεί ζητούμενο. Σχεδόν 2.000 κενά εκπαιδευτικών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση ακόμη δεν έχουν καλυφθεί. Αρκετά σχολεία δεν έχουν τους απαραίτητους πόρους για τη στοιχειώδη λειτουργία τους. Μαθητές στερούνται βασικές υποστηρικτικές εκπαιδευτικές δομές, όπως η ενισχυτική διδασκαλία. Η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών όνειρο ήταν και πάει… Οι δαπάνες για την παιδεία μειώθηκαν κατά 33% τη μνημονιακή τριετία 2009-13. Οι εκπαιδευτικοί καθημερινά ωθούνται στην εξαθλίωση και αναγκάζονται να σιτίζονται σε στρατιωτικές λέσχες σαν περιπλανώμενοι φαντάροι. Στα σχολεία μαθητές λιποθυμούν από την πείνα.

Κι όμως, το υπουργείο Παιδείας ισχυρίζεται ότι βρήκε επιτέλους τη μαγική συνταγή, μνημονιακή και αυτή, που θα βελτιώσει την εκπαίδευση. Αγνοεί τα ουσιαστικά προβλήματα, στοχοποιεί τον εκπαιδευτικό ως υπεύθυνο για όλα τα στραβά στην παιδεία και ξιφουλκεί: «Αξιολογήστε τους εκπαιδευτικούς τώρα. Δεν θα κοστίσει τίποτε, θα μας απαλλάξει από μερικές χιλιάδες δημόσιους υπαλλήλους και θα συνετίσει τους υπόλοιπους».

Αυτή, πάνω-κάτω, είναι η λογική του σχεδίου Προεδρικού Διατάγματος για την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών που έδωσε στη δημοσιότητα ο υπουργός Παιδείας. Το σχέδιο αυτό, σε συνδυασμό με τον νόμο 4024/11, εξαρτά με απόλυτο τρόπο τον μισθό και την υπηρεσιακή εξέλιξη των εκπαιδευτικών από το αποτέλεσμα της αξιολόγησής τους. Ταυτόχρονα, τους ωθεί σε έναν χωρίς όρια ανταγωνισμό για το ποιος θα αναδειχθεί «καλύτερος», καθώς προβλέπει ότι οι «προακτέοι» εκπαιδευτικοί δεν θα ξεπερνούν ένα συγκεκριμένο ποσοστό, που θα μειώνεται μάλιστα με υπουργικές αποφάσεις κάθε δύο χρόνια, «ανάλογα με τις δημοσιονομικές δυνατότητες». Είναι σαν να μπαίνει ο εκπαιδευτικός στην τάξη στην αρχή της χρονιάς και να λέει στους μαθητές του: «Όσο καλοί και να είσαστε, όσο καλά να γράψετε στις εξετάσεις, μόνο το 50% από σας θα προαχθεί στην άλλη τάξη»!

Με το σχέδιο αυτό θεσμοθετείται μια απίστευτη γραφειοκρατία, χωρίς καμιά θετική επίπτωση στην εκπαιδευτική διαδικασία. Ποσοτικοποιούνται καθαρά ποιοτικά κριτήρια και αυτό ενέχει το σπέρμα της αυθαιρεσίας από μέρους των αξιολογητών. Αλήθεια, πώς μπορεί να βαθμολογηθεί, σε κλίμακα από το 1 ως το 100, το «κριτήριο των διαπροσωπικών σχέσεων»;

Η βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας δεν εξασφαλίζεται με τον ασφυκτικό έλεγχο, τη χειραγώγηση και την ποινικοποίηση της διδακτικής συμπεριφοράς των εκπαιδευτικών, που επιδιώκει να επιβάλει η κυβέρνηση. Αυτό που χρειάζεται ο δάσκαλος είναι η πολύπλευρη στήριξη, επιστημονική, εργασιακή και οικονομική. Η πολιτεία πρέπει να εμπιστευτεί τους εκπαιδευτικούς, όχι να τους καταδιώκει.

Δυστυχώς, το υπουργείο Παιδείας δεν σταματά σε αυτή την «αξιολόγηση» των εκπαιδευτικών. Τα επόμενα μέτρα που σχεδιάζονται είναι η λεγόμενη αξιολόγηση ή αυτοαξιολόγηση των σχολείων που θα οδηγήσει στην κατηγοριοποίηση, στην υποβάθμιση και τελικά στο κλείσιμο αρκετών από αυτά. Το σχέδιο της αξιολόγησης, τελικά, συνδέεται άμεσα με το νέο σχολείο της αγοράς, του ανταγωνισμού, της φτηνής κατάρτισης, της αποσπασματικής και επιφανειακής γνώσης που επιδιώκουν να παρέχει. Γι’ αυτό η αντιπαράθεση σε αυτά τα μέτρα είναι ευθύνη όλης της εκπαιδευτικής κοινότητας, ολόκληρης της κοινωνίας.

* Ο Θέμης Κοτσιφάκης είναι γ.γ. του Δ.Σ. της ΟΛΜΕ, μέλος της Ε.Ε. της Education International Europe

Η ΑΥΓΗ

………………………………………………………………..

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΡΘΡΟ

Ενημέρωση από τον Αιρετό (ΠΥΣΔΕ Γ Αθήνας) Ν. Κορδή

Δόθηκε στη δημοσιότητα το σχέδιο του Προεδρικού Διατάγματος για την «αξιολόγηση των εκπαιδευτικών της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης». Πρόκειται για ένα τεράστιο και πολύπλοκο ΠΔ 70 σελίδων, με άπειρη θεωρία και γενικότητες, που απέχουν παρασάγγας από την καθημερινή πρακτική της τάξης! Στο άρθρο 2 προβάλλεται ο σκοπός της αξιολόγησης που είναι «η βελτίωση της ποιότητας του εκπαιδευτικού έργου, προς όφελος των μαθητών και της κοινωνίας». Βέβαια οι συντάκτες του κειμένου καλό θα ήταν να απαντήσουν σε κάποια κρίσιμα ερωτήματα:
1. Η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου δεν επηρεάζεται τη στιγμή που οι δαπάνες για την παιδεία βρίσκονται στο 2,51% επί του ΑΕΠ;
2. Η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου είναι ανεξάρτητη από τα 2000 κενά εκπαιδευτικών; Η παρεχόμενη εκπαίδευση στα παιδιά που δεν έχουν τον καθηγητή τους, στους μαθητές των ΕΠΑΛ-ΕΠΑΣ που δεν έχουν διδαχτεί βασικά μαθήματα ειδικότητας από την αρχή της χρονιάς με αποτέλεσμα να μην μπορούν να πάρουν δίπλωμα ειδίκευσης θα αξιολογηθεί και από ποιους;
3. Η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου εξασφαλίζεται με καταργήσεις σχολικών μονάδων, συμπτύξεις τμημάτων (27 μαθητές σε κατευθύνσεις Λυκείων) και με περικοπή ωρών για την κάλυψη των κενών; Ο Φιλόλογος που διδάσκει 1 ώρα Ιστορία αντί για 2 παράγει αποτελεσματικό εκπαιδευτικό έργο;
4. Η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου δε σχετίζεται με την ουσιαστική, περιοδική καθολική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών που έχει καταργηθεί εδώ και δεκαετίες; Με την ανυπαρξία των κατάλληλων υποστηρικτικών δομών ( ενισχυτική διδασκαλία, σχολικοί ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί);
5. Και τελικά η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου μπορεί να επιτευχθεί σε παγωμένες από το κρύο αίθουσες, με πολλούς μαθητές να υποσιτίζονται, με 1,5 εκατομμύριο ανέργους (πολλοί από τους οποίους είναι γονείς των μαθητών μας), με 25000 αστέγους, με 4000 αυτοκτονίες, με μια τεράστια ανθρωπιστική κρίση που σαρώνει την ελληνική κοινωνία;
Το άρθρο 4 καθορίζει τα κριτήρια αξιολόγησης μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται: διαπροσωπικές σχέσεις και προσδοκίες, βαθμός πρόσληψης των δυνατοτήτων και αναγκών των μαθητών, διδακτική ικανότητα, παιδαγωγική κατάρτιση κ.α. Πόσο μετρήσιμα και αντικειμενικά μπορούν να είναι κριτήρια σαν και αυτά; Εξάλλου η εκτίμηση χαρακτηριστικών που επιδέχονται μόνο ποιοτικές μετρήσεις (διδακτική ικανότητα, παιδαγωγική συμπεριφορά, ευσυνειδησία, υπευθυνότητα), αυξάνει σημαντικά το βαθμό υποκειμενικότητας καθιστώντας ουτοπικό το στοιχείο της αντικειμενικής αξιολόγησης! Φαίνεται πως οι συντάκτες του ΠΔ αγνοούν ότι στην Παιδαγωγική , όπως και σε όλες τις ανθρωπιστικές επιστήμες, δεν ισχύει η αυστηρότητα των θετικών επιστημών. Σωστές παιδαγωγικές ενέργειες είναι δυνατόν να μην φέρουν τα αναμενόμενα αποτελέσματα και το αντίθετο. Εξάλλου, αν μπορούσαμε να λειτουργήσουμε με ακρίβεια στο σχήμα αίτιο-αποτέλεσμα, τότε θα μπορούσαμε βήμα-βήμα να κατασκευάσουμε έναν άνθρωπο! Όμως η πραγματικότητα είναι εξαιρετικά πιο περίπλοκη από τις παιδαγωγικές θεωρίες.
Το άρθρο 5 αναφέρεται στον ποιοτικό χαρακτηρισμό και την κλίμακα βαθμολόγησης των εκπαιδευτικών οι οποίοι χαρακτηρίζονται ως εξής: «ελλιπής», «επαρκής», «πολύς καλός», «εξαιρετικός». Ωστόσο θα πρέπει να τονιστεί ότι οι γενικοί περιγραφικοί χαρακτηρισμοί “επαρκής”, “πολύ καλός”, “εξαιρετικός” στην συνέχεια αξιολογούνται εκ νέου με εσωτερική βαθμολογία. Δεν αρκεί δύο εκπαιδευτικοί να είναι “πολύ καλοί”. Πρέπει να τοποθετηθούν και σε μια κλίμακα ώστε να φαίνεται πόσο πιο “πολύ καλός” (!) ή πόσο πιο πολύ “εξαιρετικός” (!) είναι κάποιος. Πέρα από την πλήρη μη επιστημονική και εντελώς αυθαίρετη λογική του όλου εγχειρήματος, αυτό τελικά σημαίνει σχέσεις υποταγής και εξουσίας στο σχολείο, πελατειακές σχέσεις κάθε μορφής και ευχέρεια στην κεντρική εξουσία να προάγει από όλους τους “εξαιρετικούς” αυτούς που έχουν περισσότερα μόρια από το 81 μέχρι το 100! Πρόκειται για μια εντελώς χυδαία εισβολή προσωπικών/πελατειακών σχέσεων στο σχολείο που θα διαλύσουν παντελώς το σχολικό κλίμα.
Τέλος το ΠΔ έρχεται ως συνέχεια του Ν. 4024/2011 (ενιαίο μισθολόγιο − βαθμολόγιο), ο οποίος είναι ένας ακραίος νόμος, που συνδέει το βαθμό με τον μισθό. Σύμφωνα με το νόμο αυτό στον επόμενο βαθμό δεν θα προάγονται όλοι όσοι έχουν περάσει με επιτυχία τη δοκιμασία της αξιολόγησης, αλλά ένα ποσοστό τους! Πρόκειται αναμφίβολα για ένα σκληρό και παράλογο νόμο, που θα καλλιεργήσει τον ανταγωνισμό και την αντιπαλότητα μεταξύ των συναδέλφων και θα μετατρέψει τον ευαίσθητο χώρο του σχολείου σε ζούγκλα! Το προτεινόμενο σύστημα αξιολόγησης είναι σίγουρο ότι θα καθηλώσει μισθολογικά πολλούς συναδέλφους και κάποιους άλλους θα τους οδηγήσει στην απόλυση ή στον υποβιβασμό βαθμού. Και τούτο διότι εκτός από το Ν. 4024/2011, σχετίζεται με τους νόμους 4057/2012 για το πειθαρχικό δίκαιο των ΔΥ και τον Ν.4093/2012 για την αργία και τη διαθεσιμότητα των ΔΥ καθώς επίσης και με το Ν. 3528/2007 (Δημοσιοϋπαλληλικός κώδικας).
Για την επιβεβαίωση των στοιχείων αυτών:
Ν.4024/2011 (Άρθρα 7, 12)
Προαγωγή από βαθμό σε βαθμό (Βαθμολογική εξέλιξη)
Για την προαγωγή (των εκπαιδευτικών) από βαθμό σε βαθμό λαμβάνονται υπόψη αθροιστικά τα εξής:
1. H αξιολόγησή τους: i. Ο βαθμός επίτευξης της στοχοθεσίας που τους αφορά και ii. Οι διοικητικές ικανότητες και η συμπεριφορά τους στην υπηρεσία. Σημείωση: i. Στοχοθεσία = προβλεπόμενοι στόχοι ii. Συμπεριφορά = οριοθετείται από το πειθαρχικό πλαίσιο, όπως αυτό περιγράφεται στο Ν.4093/2012.
2. Το ανώτατο ποσοστό, επί τοις εκατό, προαγωγής στον επόμενο βαθμό, των κρινόμενων. Το ανώτατο ποσοστό (των κρινόμενων κάθε φορά εκπαιδευτικών) για κάθε βαθμό, είναι το εξής: Aπό τον ΣΤ→Ε μέχρι και το 100% Από τον Ε→Δ μέχρι και το 90% Από τον Δ→Γ μέχρι και το 80% Από τον Γ→Β μέχρι και το 70% Από τον Β→Α μέχρι και το 30% των κρινόμενων υπαλλήλων. Σημείωση: Τα παραπάνω ποσοστά είναι τα μέγιστα και μετά από εκτίμηση των υπηρεσιακών αναγκών και των δημοσιονομικών δυνατοτήτων μπορούν να μειώνονται ανά διετία με κοινή υπουργική απόφαση!
3. Ο προβλεπόμενος ελάχιστος χρόνος παραμονής στο βαθμό, που είναι: για τον ΣΤ τα 2 έτη, για καθένα από τους υπόλοιπους βαθμούς τα 4 έτη και για τον Β τα 6 έτη.
Το άρθρο 17, παρ.5 του σχεδίου ΠΔ αναφέρει χαρακτηριστικά: Οι εκπαιδευτικοί που, μετά την αξιολόγησή τους, χαρακτηρίζονται συνολικά ελλιπείς εγγράφονται στον πίνακα των μη προακτέων που προβλέπεται στην παρ. 4 του άρθρου 8 του Ν.4024/2011.
Ν.4024/2011 (Άρθρο 8, παρ.4)……Οι υπάλληλοι που περιλαμβάνονται σε πίνακα μη προακτέων στερούνται του δικαιώματος για προαγωγή για τα επόμενα δύο (2) έτη.
Ν.3528/2007 (Δημοσιοϋπαλληλικός κώδικας) /Άρθρο 95:
Παραπομπή μη προακτέου υπαλλήλου
Υπάλληλος, ο οποίος εγγράφεται σε δύο διαδοχικούς πίνακες μη προακτέων στον ίδιο βαθμό, παραπέμπεται μέσα σε δύο (2) μήνες από την κύρωση του οικείου πίνακα υποχρεωτικώς προς κρίση στο υπηρεσιακό συμβούλιο, το οποίο, με αιτιολογημένη απόφαση του και μετά από προηγούμενη κλήση αυτού για να παράσχει εγγράφως ή προφορικώς τις αναγκαίες διευκρινίσεις, μπορεί να τον απολύσει ή να τον υποβιβάσει κατά έναν βαθμό. Κατά της απόφασης αυτής επιτρέπεται να υποβληθεί ένσταση στο Δευτεροβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο.

Συναδέλφισσες, συνάδελφοι
Η μνημονιακή συγκυβέρνηση των «σωτήρων» της πατρίδας με το 3ο μνημόνιο έχει συμφωνήσει για απολύσεις 25000 Δημοσίων Υπαλλήλων το 2013. Το όχημα για τις απολύσεις κατά δηλώσεις υπουργών θα είναι η αξιολόγηση. Είναι προφανές ότι με το ΠΔ επιδιώκεται η μεταφορά όλων των ευθυνών για τα προβλήματα του δημόσιου σχολείου στις πλάτες των εκπαιδευτικών! Παράλληλα προετοιμάζεται το έδαφος για την αξιολόγηση/ αυτοαξιολόγηση των σχολικών μονάδων με στόχο την κατηγοριοποίησή, την υποβάθμιση ή και το κλείσιμο όσων θεωρηθούν «αντιπαραγωγικά»! Η εκπαιδευτική κοινότητα θα αντιταχθεί συλλογικά στην προσπάθεια αυτή που θέλει ένα χειραγωγημένο δάσκαλο, καθηλωμένο μισθολογικά, με τον εφιάλτη της απόλυσης να κρέμεται πάνω από το κεφάλι του. Η ελληνική κοινωνία γνωρίζει πολύ καλά πως στην Ελλάδα των μνημονίων αν υπάρχει ακόμη δημόσιο σχολείο αυτό οφείλεται στον εκπαιδευτικό που καθημερινά δίνει και την ψυχή του για να στηρίξει τους μαθητές του να σταθούν όρθιοι την ώρα που όλα γύρω τους μοιάζουν διαλυμένα. Η προσφορά αυτή ευτυχώς δεν υπόκειται σε ποιοτικούς χαρακτηρισμούς και κλίμακες βαθμολόγησης…
«ο δάσκαλος που θα υποχρεωθεί να καταπνίξει τη σκέψη του θα γίνει διπλά σκλάβος ή θα καταντήσει ένας ψυχικά ανάπηρος άνθρωπος, ανίκανος να μορφώσει άλλους» (Δ. Γληνός).

Τα 40 δημοφιλέστερα άρθρα του μήνα.

Επιστροφή στην κορυφή